MerQur

🇹🇷 TR 🇺🇸 EN

Log-Linear Modeller

Temel Alanlar → Mühendislik → Log-Linear Modeller

⚙ Mühendislik · Log-Linear Modeller

Log-Linear Modeller

Kategorik · Çok Değişkenli

Log-Linear Modeller, MerQur’da otomatik uygulanan istatistiksel analizlerden biridir. Bu sayfada Mühendislik alanına ait örnek veri seti üzerinde analizin nasıl uygulandığı, MerQur çıktısının nasıl görüneceği ve APA 7 formatında nasıl raporlanacağı temsilî olarak gösterilmiştir.

🎯 Ne işe yarar?

Log-Linear Modeller, ilgili veri türü için gerekli tüm varsayım kontrollerini (normallik, varyans homojenliği, vb.) arka planda otomatik uygular ve sonuçları açık bir tablo + grafik ile sunar. APA 7 standardında otomatik yorumlama, Cohen’s d/η²/R² gibi etki büyüklükleri ve %95 güven aralıkları raporlanır.

📌 Ne zaman kullanılır?

  • Mühendislik alanına ait ölçümlerin istatistiksel analizinde
  • Akademik yayın için APA 7 uyumlu sonuç tabloları üretmek için
  • Hipotez sınama ve karar verme süreçlerinde
  • Lisans / yüksek lisans / doktora tezlerinde uygun yöntem seçimi sonrasında

📐 Varsayımlar

  • Uygun ölçek — Değişkenler analizin gerektirdiği ölçek düzeyinde (nominal/ordinal/aralık/oran) olmalı
  • Bağımsız gözlemler — Gözlemler birbirinden bağımsız bireylerden gelmiş olmalı
  • Yeterli örneklem — Analiz için minimum n gereksinimi karşılanmalı
  • Aykırı değer kontrolü — Aykırı değerler tespit edilip değerlendirilmeli

Varsayımlar bozulursa MerQur otomatik olarak non-parametrik veya sağlam (robust) alternatife yönlendirir.

🛠 MerQur’da Nasıl Yapılır?

1

Veriyi yükle. Dosya → Aç menüsünden örnek dosyayı seç. MerQur sütun tiplerini otomatik tespit eder.

2

Analizi seç. Sol kenardan Log-Linear Modeller‘yi seç.

3

Panel atamaları (programdaki form alanları):

  • error: cats() got an unexpected keyword argument 'max_unique'
4

Opsiyonel ayarlar. Etki büyüklüğü ✓ · %95 güven aralığı ✓ · Varsayım kontrolleri (otomatik).

5

▶ Çalıştır butonuna bas. Sonuçlar tablo + grafik olarak otomatik üretilir.

6

📄 Word’e Aktar. APA 7 formatında, italik istatistik sembolleriyle rapor.

📊 Örnek Veri Seti — Mühendislik

ℹ Not: Aşağıdaki senaryo, MerQur çıktısı ve yorum, gerçek örnek veri seti MerQur’da çalıştırılarak elde edilmiştir. Kendi verinizdeki sayısal sonuçlar farklılık gösterecektir; buradaki amaç analizin uçtan uca nasıl kurgulandığını ve yorumlandığını göstermektir.

🎬 Örnek Dosya

Bu analiz, Mühendislik alanına ait aşağıdaki örnek veri seti üzerinden gösterilmiştir:

Muhendislik/27_log_linear_type_region_disease.xlsx

🎬 Senaryo

Üç kategorik değişkenin birlikte ilişki yapısını modelliyoruz. Üçten fazla kategorik boyut için log-lineer analiz uygundur.

⚙️ Değişken Seçimi

  • Değişkenler: type
  • Değişkenler: region
  • Değişkenler: disease

Veri Önizleme (İlk 5 Satır)

tree_idtyperegiondisease
1pinenorthpresent
2pinenorthpresent
3pinenorthpresent
4pinenorthpresent
5pinenorthpresent

n = 95 · Sütunlar: tree_id, type, region, disease

📈 MerQur Çıktısı

LOG-LİNEAR MODELLER SONUCU ───────────────────────────────────────────── AIC = 48.91 Pearson chi^2 = 0.407 3 kategorik değişkenin (type, region, disease) birlikte ilişkisi modellendi

💬 MerQur Yorumu

Üç kategorik değişkenin (tür, bölge, hastalık) birlikte ilişki yapısını log-lineer modelle inceledik. Model, hücre frekanslarını ana etkiler ve etkileşimlerle açıklar; hangi değişken çiftlerinin veya üçlülerinin birlikte değiştiğini ortaya koyar. Bu yaklaşım, iki yönlü çapraz tablonun çok değişkenli genellemesidir. Sahada üçten fazla kategorik boyutun (tür x bölge x hastalık) ortak bağıntı desenini çözümlemede; sadeliği AIC ile dengeleyerek en açıklayıcı yapıyı seçmede kullanılır.

⚠ Sık Yapılan Hatalar

  • Veri tipini yanlış belirlemek (örn. kategorik değişkeni numerik olarak yüklemek)
  • Varsayım kontrollerini atlayıp doğrudan p-değerine bakmak
  • Etki büyüklüğünü raporlamamak — APA 7 hem p hem etki büyüklüğü ister
  • Çoklu karşılaştırmada Tip I hatası düzeltmesi (Bonferroni/Tukey) yapmamak
  • n yetersiz olduğunda non-parametrik alternatife geçmemek

📹 Video Anlatım

Bu analizin Mühendislik dosyası üzerinden uçtan uca uygulanışı için aşağıdaki videoyu izleyebilirsin.

▶ Log-Linear Model — video anlatım

Bu bölüm, Kategorik Veri Analizleri videosunun içinde yer alıyor (8 analiz, tek video). Aşağıdaki bağlantı doğrudan 9:46 dakikasından, bu analizin anlatıldığı yerden başlar.

▶ Bu analizi izle (9:46) 📺 Tüm videolar

🔀 Aynı analizi diğer Temel Alanlarda:
🎓 Eğitim Bilimleri · 🧪 Fen Bilimleri ve Matematik · 🏛 Mimarlık, Planlama ve Tasarım · 🏥 Sağlık Bilimleri · 📊 Sosyal, Beşeri ve İdari Bilimler · 🏃 Spor Bilimleri · 🌾 Ziraat, Orman ve Su Ürünleri

📚 Bu Analizi Yaptıysanız MerQur’u Atıf Yapın

MerQur’u kullanarak bilimsel bir çalışmada bu analizi gerçekleştirdiyseniz, akademik atıf zorunluluğu kapsamında lütfen aşağıdaki atfı kullanın (APA 7):

Örücü, Ö. K. (2026). MerQur: Bütünleşik Akademik Veri Analizi ve Raporlama Platformu [Bilgisayar Yazılımı] (Sürüm 1.0.0). https://doi.org/10.53463/merqur.2026001

BibTeX, RIS, EndNote ve İngilizce karşılığı için: tüm atıf formatları →

Kaynaklar:
  1. American Psychological Association. (2020). Publication manual of the American Psychological Association (7th ed.).
  2. Field, A. (2018). Discovering statistics using IBM SPSS Statistics (5th ed.). Sage.
  3. Cohen, J. (1988). Statistical power analysis for the behavioral sciences (2nd ed.). Lawrence Erlbaum.