Random Forest

🏛 Mimarlık, Planlama ve Tasarım · Random Forest

Random Forest

Makine Öğrenmesi · Sınıflandırma
🆕 v1.0.5’te yeni: Bu analize Grafik sekmesi eklendi (analiz tipine göre boxplot, etkileşim, profil, çubuk, saçılım, biplot veya tahmin grafiği).

Random Forest, MerQur’da otomatik uygulanan istatistiksel analizlerden biridir. Bu sayfada Mimarlık, Planlama ve Tasarım alanına ait örnek veri seti üzerinde analizin nasıl uygulandığı, MerQur çıktısının nasıl görüneceği ve APA 7 formatında nasıl raporlanacağı temsilî olarak gösterilmiştir.

🎯 Ne işe yarar?

Random Forest, ilgili veri türü için gerekli tüm varsayım kontrollerini (normallik, varyans homojenliği, vb.) arka planda otomatik uygular ve sonuçları açık bir tablo + grafik ile sunar. APA 7 standardında otomatik yorumlama, Cohen’s d/η²/R² gibi etki büyüklükleri ve %95 güven aralıkları raporlanır.

📌 Ne zaman kullanılır?

  • Mimarlık, Planlama ve Tasarım alanına ait ölçümlerin istatistiksel analizinde
  • Akademik yayın için APA 7 uyumlu sonuç tabloları üretmek için
  • Hipotez sınama ve karar verme süreçlerinde
  • Lisans / yüksek lisans / doktora tezlerinde uygun yöntem seçimi sonrasında

📐 Varsayımlar

  • Uygun ölçek — Değişkenler analizin gerektirdiği ölçek düzeyinde (nominal/ordinal/aralık/oran) olmalı
  • Bağımsız gözlemler — Gözlemler birbirinden bağımsız bireylerden gelmiş olmalı
  • Yeterli örneklem — Analiz için minimum n gereksinimi karşılanmalı
  • Aykırı değer kontrolü — Aykırı değerler tespit edilip değerlendirilmeli

Varsayımlar bozulursa MerQur otomatik olarak non-parametrik veya sağlam (robust) alternatife yönlendirir.

🛠 MerQur’da Nasıl Yapılır?

1

Veriyi yükle. Dosya → Aç menüsünden örnek dosyayı seç. MerQur sütun tiplerini otomatik tespit eder.

2

Analizi seç. Sol kenardan Random Forest‘yi seç.

3

Panel atamaları (programdaki form alanları):

  • Hedef Sütun: park_tipi
  • Ozellik Sutunlari: ['alan_m2', 'yesil_orani', 'kiyi_yakinlik', 'agac_yogunluk', 'yas_yil']
  • Test orani: 0.3
4

Opsiyonel ayarlar. Etki büyüklüğü ✓ · %95 güven aralığı ✓ · Varsayım kontrolleri (otomatik).

5

▶ Çalıştır butonuna bas. Sonuçlar tablo + grafik olarak otomatik üretilir.

6

📄 Word’e Aktar. APA 7 formatında, italik istatistik sembolleriyle rapor.

📊 Örnek Veri Seti — Mimarlık, Planlama ve Tasarım

ℹ Not: Aşağıdaki senaryo, MerQur çıktısı ve yorum, gerçek örnek veri seti MerQur’da çalıştırılarak elde edilmiştir. Kendi verinizdeki sayısal sonuçlar farklılık gösterecektir; buradaki amaç analizin uçtan uca nasıl kurgulandığını ve yorumlandığını göstermektir.

🎬 Örnek Dosya

Bu analiz, Mimarlık, Planlama ve Tasarım alanına ait aşağıdaki örnek veri seti üzerinden gösterilmiştir:

Peyzaj_Mimarligi/63_rf_park_type.xlsx

🎬 Senaryo

Park tipini beş fiziksel özellikten Random Forest ile sınıflandırmak ve değişken önemini görmek istiyoruz.

⚙️ Değişken Seçimi

  • Hedef: park_type
  • Özellikler: area_m2, green_ratio, coast_proximity, tree_density, age_year

Veri Önizleme (İlk 5 Satır)

park_idarea_m2green_ratiocoast_proximitytree_densityage_yearpark_type
1143590.4820.4674716region
272050.4260.174369thematic
3176340.480.9166732coast
426710.6940.2466725neighborhood
536140.4170.0611224neighborhood

n = 350 · Sütunlar: park_id, area_m2, green_ratio, coast_proximity, tree_density, age_year, park_type

📈 MerQur Çıktısı

RANDOM FOREST SONUCU ───────────────────────────────────────────── Doğruluk (Accuracy) = 0.914 (park tipi sınıflandırma) 5 özellikten tahmin (alan, yeşil oranı, kıyı yakınlığı, ağaç yoğunluğu, yaş)

💬 MerQur Yorumu

Parkların tipini beş özellikten (alan, yeşil oranı, kıyı yakınlığı, ağaç yoğunluğu, yaş) Random Forest ile, yani yüzlerce karar ağacının ortak oyuyla tahmin ettik. Doğruluk %91: bu özellikler park tipini büyük ölçüde doğru sınıflandırabiliyor. Random Forest’in en değerli çıktılarından biri “değişken önem sıralaması”dır; hangi özelliğin tip ayrımında en etkili olduğunu ortaya koyar. Doğrusal olmayan, etkileşimli ilişkilerde güçlü ve kurulumu kolay bir makine öğrenmesi yöntemidir; peyzajda büyük ölçekli park envanterlerini otomatik sınıflandırmada (CBS/uzaktan algılama desteğiyle) değerlidir.

⚠ Sık Yapılan Hatalar

  • Veri tipini yanlış belirlemek (örn. kategorik değişkeni numerik olarak yüklemek)
  • Varsayım kontrollerini atlayıp doğrudan p-değerine bakmak
  • Etki büyüklüğünü raporlamamak — APA 7 hem p hem etki büyüklüğü ister
  • Çoklu karşılaştırmada Tip I hatası düzeltmesi (Bonferroni/Tukey) yapmamak
  • n yetersiz olduğunda non-parametrik alternatife geçmemek

📹 Video Anlatım

Bu analizin Mimarlık, Planlama ve Tasarım dosyası üzerinden uçtan uca uygulanışı için aşağıdaki videoyu izleyebilirsin.

▶ Random Forest Sınıflandırma — video anlatım

Bu bölüm, Sınıflandırma videosunun içinde yer alıyor (7 analiz, tek video). Aşağıdaki bağlantı doğrudan 5:07 dakikasından, bu analizin anlatıldığı yerden başlar.

▶ Bu analizi izle (5:07) 📺 Tüm videolar

📚 Bu Analizi Yaptıysanız MerQur’u Atıf Yapın

MerQur’u kullanarak bilimsel bir çalışmada bu analizi gerçekleştirdiyseniz, akademik atıf zorunluluğu kapsamında lütfen aşağıdaki atfı kullanın (APA 7):

Örücü, Ö. K. (2026). MerQur: Bütünleşik Akademik Veri Analizi ve Raporlama Platformu [Bilgisayar Yazılımı] (Sürüm 1.0.0). https://doi.org/10.53463/merqur.2026001

BibTeX, RIS, EndNote ve İngilizce karşılığı için: tüm atıf formatları →

Kaynaklar:
  1. American Psychological Association. (2020). Publication manual of the American Psychological Association (7th ed.).
  2. Field, A. (2018). Discovering statistics using IBM SPSS Statistics (5th ed.). Sage.
  3. Cohen, J. (1988). Statistical power analysis for the behavioral sciences (2nd ed.). Lawrence Erlbaum.