Moran’s I — Mekansal Otokorelasyon

📍

Moran’s I — Mekansal Otokorelasyon

Global mekansal otokorelasyon testi — bir değerin coğrafi olarak kümelenmiş mi yoksa rastgele mi dağıldığını tek bir istatistikle ölçer. LISA ile her birimin lokal ilişkisi de raporlanır.

📍 Konum: Harita sekmesi → sol panel → Moran’s I

🎯 Ne işe yarar?

Moran’s I, mekansal verinin coğrafi yapısını test eden temel istatistiktir. Değerleri +1 (mükemmel pozitif otokorelasyon — komşular benziyor), 0 (rastgele dağılım), -1 (mükemmel negatif — komşular farklı) arasındadır.

Pozitif Moran’s I örneği: zengin mahalleler birbirine yakın, fakir mahalleler bir araya toplanmış. Negatif Moran’s I örneği: satranç tahtası gibi alternatif desen.

⚙ Parametreler

ParametreAçıklama
KomşulukKNN (K=8) / Queen / Rook / Mesafe eşiği
AğırlıkRow-standardized (varsayılan, önerilen)
LISA hesapla✓ (her birim için lokal Moran’s I)
Anlamlılık düzeylerip < .05, .01, .001
Permütasyon sayısı0 (analitik — hızlı), 99, 999 (önerilen, akademik standart), 9999 (yüksek hassasiyet). 0 = analitik normal yaklaşım; >0 = conditional randomization (p_sim).

📊 LISA (Local Indicators of Spatial Association)

Global I tek bir sayı verir; LISA her birim için 4 kategoriden birini gösterir:

  • High-High (HH, kırmızı) — yüksek değerli birim, yüksek değerli komşularla
  • Low-Low (LL, mavi) — düşük değerli birim, düşük değerli komşularla
  • High-Low (HL, pembe) — yüksek birim, düşük komşularla (sapma)
  • Low-High (LH, açık mavi) — düşük birim, yüksek komşularla (sapma)

📺 Örnek Çıktı

Moran's I Otokorelasyon

🔗 İlgili İşlevler

📚 MerQur’u Kullandıysanız Atıf Yapın

MerQur’u akademik bir çalışmada kullandıysanız (APA 7):

Örücü, Ö. K. (2026). MerQur: Bütünleşik Akademik Veri Analizi ve Raporlama Platformu [Bilgisayar Yazılımı] (Sürüm 1.0.0). https://doi.org/10.53463/merqur.2026001

Tüm atıf formatları: /atif/